Những triệu chứng thường gặp và cách chúng được xử lý

Nhiều triệu chứng bị coi là không tránh khỏi trong khi thực ra có cách xử lý.

Một quan niệm cần bỏ

• Nghĩ triệu chứng là đương nhiên
• Nghĩ phải chịu đựng
• Ngại làm phiền bác sĩ
• Không báo nên không được xử lý
• Báo là việc nên làm

Không báo triệu chứng là lý do phổ biến nhất khiến nó không được xử lý.

Về khó thở

• Gây lo lắng rất nhiều
• Có nhiều hướng xử lý
• Cả dùng thuốc và không dùng thuốc
• Tư thế ngồi giúp được
• Báo ngay khi xuất hiện

Cảm giác khó thở gây hoảng sợ nhiều hơn hầu hết triệu chứng khác.

Biện pháp không dùng thuốc cho khó thở

• Ngồi hơi cúi người về trước
• Quạt thổi nhẹ vào mặt
• Mở cửa sổ cho thoáng
• Kỹ thuật thở chậm
• Giữ không khí bình tĩnh xung quanh

Một chiếc quạt nhỏ thổi nhẹ vào mặt giúp được nhiều người.

Về buồn nôn

• Có nhiều nguyên nhân khác nhau
• Cách xử lý khác nhau theo nguyên nhân
• Báo rõ xảy ra khi nào
• Ăn ít và nhiều bữa
• Tránh mùi gây khó chịu

Mùi thức ăn nấu trong nhà đôi khi là nguyên nhân chính gây buồn nôn.

Về táo bón

• Rất phổ biến
• Thường do thuốc và ít vận động
• Gây khó chịu nhiều
• Có thể phòng từ đầu
• Hỏi bác sĩ ngay khi bắt đầu dùng thuốc giảm đau

Táo bón là tác dụng phụ nên được dự phòng từ đầu chứ không đợi xảy ra.

Về mệt mỏi

• Khác với mệt thông thường
• Không đỡ sau khi nghỉ
• Là triệu chứng phổ biến nhất
• Hay bị xem nhẹ
• Có cách hỗ trợ

Mệt mỏi là triệu chứng phổ biến nhất mà cũng ít được nói tới nhất.

Về quản lý năng lượng

• Chia sức trong ngày
• Làm việc quan trọng vào lúc khoẻ nhất
• Nghỉ trước khi cạn
• Nhờ giúp việc không cần thiết phải tự làm
• Không cố như trước

Dùng sức vào việc thật sự quan trọng với mình là cách phân bổ hợp lý.

Về chán ăn và sụt cân

• Thường là một phần của bệnh
• Không phải do thiếu cố gắng
• Ép ăn gây căng thẳng
• Hỏi chuyên gia dinh dưỡng
• Thay đổi kỳ vọng về bữa ăn

Ép ăn thường làm cả hai bên căng thẳng mà không giải quyết được gì.

Về khô miệng

• Rất hay gặp
• Do thuốc hoặc do bệnh
• Ngậm nước thường xuyên
• Chăm sóc răng miệng nhẹ nhàng
• Hỏi về sản phẩm hỗ trợ

Chăm sóc miệng đều đặn cải thiện sự dễ chịu nhiều hơn người ta nghĩ.

Về mất ngủ

• Do đau hoặc lo lắng
• Do thuốc
• Do nhịp ngày đêm thay đổi
• Xử lý nguyên nhân trước
• Báo cho đội ngũ chăm sóc

Xử lý được cơn đau ban đêm thường cải thiện giấc ngủ rõ nhất.

Về lo âu

• Rất thường gặp
• Không phải yếu đuối
• Có hỗ trợ tâm lý và thuốc
• Cũng ảnh hưởng tới triệu chứng khác
• Nói ra là bước đầu

Lo âu làm mọi triệu chứng khác cảm thấy nặng hơn.

Về lú lẫn

• Có thể do thuốc
• Có thể do nhiễm trùng
• Có thể do rối loạn chuyển hoá
• Nhiều nguyên nhân xử lý được
• Báo ngay khi xuất hiện

Lú lẫn mới xuất hiện thường có nguyên nhân xử lý được.

Về loét do tì đè

• Phòng dễ hơn chữa
• Đổi tư thế thường xuyên
• Giữ da khô và sạch
• Đệm hỗ trợ nếu cần
• Hỏi điều dưỡng về cách phòng

Phòng loét tì đè dễ hơn rất nhiều so với xử lý khi đã hình thành.

Cách báo triệu chứng cho hữu ích

• Ghi thời điểm và mức độ
• Điều gì làm nặng hơn
• Điều gì làm đỡ hơn
• Ảnh hưởng sinh hoạt ra sao
• Cụ thể hơn là nói chung chung

Ghi chép cụ thể giúp điều chỉnh chính xác hơn nhiều so với mô tả chung.

Về việc theo dõi sau điều chỉnh

• Ghi lại có đỡ không
• Đỡ được bao lâu
• Có tác dụng phụ gì không
• Báo lại để điều chỉnh tiếp
• Thường cần vài lần chỉnh

Việc tìm được liều và cách phù hợp thường cần vài lần điều chỉnh.

Cách nghĩ thực tế

• Nhiều triệu chứng có cách xử lý
• Không báo thì không được xử lý
• Táo bón nên được phòng từ đầu
• Ép ăn thường không giúp được gì
• Ghi chép cụ thể giúp điều chỉnh chính xác hơn

Nội dung này mang tính thông tin chung; mọi thay đổi về thuốc hãy hỏi bác sĩ.

Câu hỏi thường gặp