Trao đổi với đội ngũ y tế khi làm người đại diện

Biết cách hỏi và cách nói giúp người đại diện làm được việc của mình.

Giới thiệu vai trò của mình

• Nói rõ mình là người đại diện được chỉ định
• Đưa giấy tờ nếu có
• Hỏi về quy trình liên hệ
• Xin số liên lạc
• Làm ngay từ lần gặp đầu

Giới thiệu rõ vai trò ngay từ đầu giúp mọi trao đổi sau đó thuận lợi hơn.

Bộ câu hỏi cơ bản

• Tình hình hiện tại thế nào
• Các lựa chọn là gì
• Mỗi lựa chọn dẫn tới đâu
• Quyết định này có gấp không
• Dấu hiệu nào cần liên hệ ngay

Bộ năm câu này dùng được trong hầu hết tình huống.

Hỏi về mục tiêu của từng can thiệp

• Can thiệp này nhằm đạt gì
• Khả năng đạt được là bao nhiêu
• Mất bao lâu để biết có hiệu quả
• Nếu không hiệu quả thì sao
• Có thể thử có thời hạn không

Hỏi mất bao lâu để biết có hiệu quả giúp đặt ra mốc đánh giá lại.

Hỏi điều gì xảy ra nếu không làm

• Là câu hỏi hay bị bỏ qua
• Giúp thấy được sự đánh đổi
• Không phải mọi can thiệp đều bắt buộc
• Có lựa chọn không làm
• Cần biết cả hai phía

Không làm gì cũng là một lựa chọn cần được cân nhắc chứ không phải điều bị loại từ đầu.

Khi không hiểu điều bác sĩ nói

• Hỏi lại
• Nhờ giải thích bằng từ đơn giản
• Nhắc lại theo cách mình hiểu
• Xác nhận xem có đúng không
• Không gật đầu khi chưa hiểu

Gật đầu khi chưa hiểu là điều nguy hiểm nhất trong những buổi trao đổi này.

Về việc ghi chép

• Mang sổ và bút
• Ghi những điểm chính
• Xin phép ghi âm nếu cần
• Thông tin nghe lúc căng thẳng khó nhớ
• Đọc lại sau khi bình tĩnh

Thông tin nghe trong lúc căng thẳng rất khó nhớ đầy đủ khi về nhà.

Về việc đi cùng người khác

• Hai người nghe nhớ được nhiều hơn
• Một người hỏi một người ghi
• Trao đổi lại sau buổi gặp
• Giảm sai lệch thông tin
• Cũng hỗ trợ tinh thần

Một người hỏi và một người ghi là cách phân vai hiệu quả.

Cách nói mong muốn của người bệnh

• Nói cụ thể những gì họ đã bày tỏ
• Dùng chính lời họ nói nếu nhớ
• Nói rõ đây là mong muốn của họ
• Không phải ý kiến cá nhân mình
• Đưa văn bản nếu có

Trích dẫn chính lời người bệnh có sức thuyết phục hơn nhiều so với diễn giải.

Khi mình không đồng ý với mong muốn đó

• Vẫn truyền đạt trung thực
• Đó là vai trò của mình
• Có thể nói cảm nhận riêng nhưng tách bạch
• Nói rõ đâu là mong muốn của họ đâu là của mình
• Là phần khó nhất của vai trò

Truyền đạt trung thực cả khi mình không đồng ý là phần khó nhất của vai trò này.

Về cuộc họp gia đình có bác sĩ

• Có thể đề nghị tổ chức
• Mọi người cùng nghe một thông tin
• Giảm hiểu nhầm
• Chuẩn bị câu hỏi trước
• Thống nhất ai sẽ hỏi gì

Thống nhất trước ai hỏi gì giúp cuộc họp không bị lan man.

Về việc cập nhật cho gia đình

• Cập nhật đều đặn
• Cùng một nội dung cho mọi người
• Dùng một kênh chung nếu được
• Tránh tam sao thất bản
• Giảm lo lắng cho người ở xa

Một kênh chung cho cả nhà tránh được việc mỗi người nghe một phiên bản khác nhau.

Khi cần thời gian suy nghĩ

• Nói thẳng rằng cần thời gian
• Hỏi có bao nhiêu thời gian
• Hỏi điều gì sẽ thay đổi nếu chờ
• Phần lớn không gấp như cảm giác
• Là yêu cầu hợp lý

Xin thời gian suy nghĩ là yêu cầu hợp lý trong phần lớn tình huống.

Khi thấy chưa được lắng nghe

• Nói rõ điều đang lo
• Hỏi lại cho chắc
• Đề nghị gặp bác sĩ phụ trách
• Xin ý kiến thứ hai nếu cần
• Là quyền của người bệnh

Nói rõ rằng mình chưa yên tâm thường mở ra một cuộc trao đổi kỹ hơn.

Về việc giữ hồ sơ

• Một tập hồ sơ đầy đủ
• Ghi chép các buổi trao đổi
• Sắp xếp theo thời gian
• Mang theo mỗi lần gặp
• Rất hữu ích khi có nhiều bác sĩ

Một tập hồ sơ được sắp xếp giúp mọi buổi trao đổi sau đều nhanh hơn.

Cách nghĩ thực tế

• Giới thiệu rõ vai trò ngay từ đầu
• Dùng bộ năm câu hỏi cơ bản
• Nhắc lại theo cách mình hiểu để xác nhận
• Trích dẫn chính lời người bệnh khi truyền đạt
• Xin thời gian suy nghĩ khi cần

Nội dung này mang tính thông tin chung; hãy trao đổi trực tiếp với đội ngũ y tế phụ trách.

Câu hỏi thường gặp